بررسی عشق در ادبيات و ریشه شناسی آن

پژوهشگر گرامی،شما با عنوان بررسی عشق در ادبيات و ریشه شناسی آن وارد وب سایت شده اید برای دریافت فایل می توانید به ادامه مطلب بروید.
بررسی عشق در ادبيات و ریشه شناسی آن|30016854|iq







فرمت فایل: word



تعداد صفحات: 22









واژه‌ي "عشق"، که در فارسي "اِشق" تلفظ مي‌شود، در ادبيات فارسي و عرفان ايراني جايگاهي برجسته دارد. شايد بتوان گفت که شاعران گوناگون فارسي‌زبان کمتر واژه‌اي را به اندازه‌ي عشق به کار برده باشند. با اين حال چنين مي‌نمايد که تا کنون چندان پژوهشي که بر پايه‌ي دستاوردهاي نوين زبانشناسي تاريخي استوار باشد درباره‌ي آن نشده است. در اين نوشته‌ي کوتاه داتار (= مؤلف = author) اين انديشه را پيش مي‌نهد که واژه‌ي عشق ريشه‌اي هند و اروپايي دارد. اين پيشنهاد بر پايه‌ي پژوهش‌هاي ريشه‌شناختي استوار است. داتار اميدوار است که اين نوشته انگيزه‌اي باشد براي جستجوهاي بيشتر درباره‌ي اين واژه و ديگر واژه‌هاي کم شناخته‌ي زبان فارسي، تا ايرانيان زبان فارسي را بهتر بشناسند و به ارزش‌ها و توانمندي‌هاي والاي آن پي ببرند. اين نوشته بر‌آيند ِ فرعي ِ پژوهشي است که نويسنده در پديد آوردن "فرهنگ ريشه‌شناختي اخترشناسي و اخترفيزيک (انگليسي فرانسه فارسي)" دنبال مي‌کند.





ريشه‌شناسي





نويسنده بر اين باور است که "عشق" مي‌تواند با واژه‌ي اوستايي iš به معناي ِ "خواستن، ميل داشتن، آرزو کردن، جستجو کردن" پيوند داشته باشد، که داراي جدا شده‌هاي زير است: aēša "آرزو، خواست، جستجو"؛ išaiti "مي‌خواهد، آرزو مي‌کند"؛ išta "خواسته، محبوب"؛ išti "آرزو، مقصود". همچنين پيشنهاد مي‌کند که واژه‌ي عشق از اوستايي iška* يا چيزي همانند آن ريشه مي‌گيرد. پسوند ka در پايين باز‌نموده خواهد شد. واژه‌ي اوستايي iš همريشه است با سنسکريت eṣ "آرزو کردن، خواستن، جُستن"؛ icchā "آرزو، خواست، خواهش"؛ icchati "مي‌خواهد، آرزو مي‌کند"؛ iṣta "خواسته، محبوب"؛ iṣti "خواست، جستجو"؛ واژه‌ي ِ زبان ِ پالي icchaka "خواهان، آرزومند". همچنين، به گواهي شادروان فره‌وشي، اين واژه در فارسي ِ ميانه به ديسه‌ي ِ ( = صورت ِ) išt "خواهش، ميل، ثروت، خواسته، مال" باز مانده است. براي ِ آگاهي ِ بيشتر از واژه‌ي ِ "ديسه" = form به "فرهنگ ريشه‌شناختي اخترشناسي و اخترفيزيک" رجوع کنيد. واژه‌هاي اوستايي و سنسکريت از ريشه‌ي هند و اروپايي نخستين ais* "خواستن، آرزو کردن، جُستن" مي‌آيند که ديسه‌ي اسمي آن aisskā* است به معناي "خواست، ميل، جستجو". بيرون از اوستايي و سنسکريت، چند زبان ديگر شاخه‌هايي از آن واژه‌ي هند و اروپايي نخستين را حفظ کرده‌اند: اسلاوي کهن کليسايي isko, išto "جستجو کردن، خواستن"؛ iska "آرزو"؛ روسي 'iskat "جستجو کردن، جُستن"؛ ليتوانيايي ieškau "جستجو کردن"؛ لتونيايي iēsk�t "جستن شپش"؛ ارمني 'aic "بازرسي، آزمون"؛ لاتين aeruscare "خواهش کردن، گدايي کردن"؛ آلماني بالاي کهن eiscon "خواستن، آرزو داشتن"؛ انگليسي کهن ascian "پرسيدن"؛ انگليسي ask. اما درباره‌ي ريشه‌ي سنتي ِ عشق. لغت‌نامه نويسان واژه‌ي عشق را به عَشَق (ašaq') عربي به معناي "چسبيدن" (منتهي‌الا‌رب)، "التصاق به چيزي" (اقرب‌الموارد) پيوند داده‌اند. نويسنده‌ي غياث‌اللغات مي‌کوشد ميان "چسبيدن، التصاق" و عشق رابطه بر قرار کند: "مرضي است از قسم جنون که از ديدن صورت حسن پيدا مي‌شود و گويند که آن مأخوذ از عَشَقَه است و آن نباتي است که آن را لبلاب گويند چون بر درختي بپيچد آن را خشک کند همين حالت عشق است بر هر دلي که طاري شود صاحبش را خشک و زرد کند." از آنجا که عربي و عبري جزو ِ خانواده‌ي زبانهاي سامي‌اند، واژه‌هاي اصيل سامي معمولا در هر دو زبان عربي و عبري با معناهاي همانند اشتقاق مي‌يابند. و جالب است که "عشق" همتاي عبري ندارد. واژه‌اي که در عبري براي عشق به کار مي‌رود احو (ahav) است که با عربي حَبَّ (habba) خويشاوندي دارد. واژه‌ي ديگر عبري براي عشق "خَشَق" (xašaq) است به معناي "خواستن، آرزو کردن، وصل کردن، چسباندن؛ لذت"، که در تورات عهد عتيق بارها به کار رفته است (براي نمونه: سفر تثنيه ۱۰:۱۵، ۲۱:۱۱؛ اول پادشاهان ۹:۱۹؛ خروج ۲۷:۱۷، ۳۸:۱۷؛ پيدايش ۳۴:۸). بنا بر ا ُستاد سکات نوگل، واژه‌ي عبري xašaq و عربي ašaq' همريشه نيستند. واک ِ "خ" عبري برابر "ح" يا "خ" عربي است و "ع" عبري برابر "ع" يا "غ" عربي، ولي آنها با هم در نمي‌آميزند. همچنين، معمولا "ش" عبري به "س" عربي مي‌تراديسد و بر‌عکس. از سوي ديگر، همانندي معنايي اين دو واژه در عربي و عبري تصادفي است، چون معناي ريشه‌ي آغازين آنها يکي نبوده است. خشق عبري به احتمال در آغاز به معناي "بستن" يا "فشردن" بوده است، چنانکه برابر آرامي آن نشان مي‌دهد. همچنين، ا ُستاد ورنر آرنولد تأکيد مي‌کند که "خ" عبري در آغاز واژه هميشه در عربي به "ح" مي‌تراديسد و هرگز "ع" نمي‌شود.





نکته‌ي جالب ديگر اينکه "عشق" در قر‌آن نيامده است. واژه‌ي به‌کار‌رفته همان مصدر حَبَّ (habba) است که ياد شد با جداشده‌هايش، براي نمونه ديسه‌ي اسمي حُبّ (hubb). همچنين دانستني است که در عربي نوين واژه‌ي عشق کاربرد بسياري ندارد و بيشتر حَبَّ (habba) و ديسه‌هاي جداشده‌ي آن به کار مي‌روند: حب، حبيب، حبيبه، محبوب، و ديگرها.





مطالب دیگر:
📃اقدام پژوهی: چگونه توانستم رفتارهای نادرست و ناشایست دانش آموز پایه اول ابتدایی ام را اصلاح کنم ؟📃اقدام پژوهی: چگونه توانستم نظم و انضباط را در ساعت تدریس حرفه و فن سال سوم راهنمایی در کلاس برقرا📃اقدام پژوهی: چگونه می توانیم نشاط را در دانش آموزان مدرسه راهنمایی در هنگام ساعات استراحت کلاسی📃اقدام پژوهی: چگونه مي توانم رفتارناپسند (فحش و استفاده از الفاظ نامتعارف ) را در دانش آموزم برطر📃اقدام پژوهی: چگونه توانستم دانش آموزانم را با فعاليت هاي تكميلي به رسم هندسي علاقه مند كنم ؟📃اقدام پژوهی: چگونه مانع افت درسی دانش آموزان پایه دوم دبیرستان در درس عربی شدم؟📃چگونه خصلت نیکوی احترام به شخصیت همدیگر و روابط مرسوم اجتماعی را در دانش آموزان پایه پنجم نهادین📃اقدام پژوهی: با چه را هکارهایی و چگونه توانستم اختلال در املا نویسی مینا را درمان کنم؟📃اقدام پژوهی: چگونه می توان با آموزش مهارت ها و روشهای زندگی سلامت روحی و روانی دانش آموزان را تق📃اقدام پژوهی: بررسی علل بی نظمی و بی انضباطی دانش آموزان و تلاش برای حل و رفع این مشکل📃اقدام پژوهی: چگونه توانستم دانش آموزان کلاس چهارم ابتدایی را به رعایت انضباط در کلاس ترغیب کنم📃چگونه توانستم ميزان علاقه مندي دانش‌آموزان پايه اول را به درس قرآن و فعاليت هاي مربوط به آن اف📃اقدام پژوهی: چگونه توانستم درس ریاضی پایه دوم ابتدایی را برای دانش آموزانم شیرین و جذاب کنم📃چگونه توانستم قسمت آشنایی با خودرو کتاب حرفه و فن سال سوم راهنمایی با وسایل کمک آموزشی برای دان📃اقدام پژوهی: چگونه ساعت تاريخ را براي خود و دانش‌آموزانم لذت بخش ساختم؟📃اقدام پژوهی: چگونه توانستم با طرح سوالات جذاب و کاربردی در افزایش سطح یادگیری دانش آموزانم موثر📃اقدام پژوهی: چگونه توانستم اختلال بی اعتنایی مقابله ای را در یکی از دانش آموزانم رفع نمایم📃اقدام پژوهی: چـگونه توانستم روابط اجتــماعی را در بین دانش آموزان مدرسه تقویت کنم ؟📃اقدام پژوهی: چگونه توانستم با شیوه تدریس نوین ساعت درس جغرافیا را برای خود و دانش آموزانم جذاب ک📃اقدام پژوهی: چگونه توانستم رفتارهای نادرست و پرخاشگرایانه مجید را در کلاس اصلاح کنم📃اقدام پژوهی: چگونه می توانم میزان فراگیری دانش اموزانم را در درس کار و فناوری پایه ششم ابتدایی ب📃اقدام پژوهی: چگونه توانستم با بهبود روابط انسانی در آموزشگاهم تعامل سازنده ای با دیگر عوامل مدر📃اقدام پژوهی: چگونه می توانم روابط بین دانش آموزان را که همچون مدرسه ای نامرئی است مدیریت و كنترل📃اقدام پژوهی: چگونه توانستم مشکل رفتاری و روانی یکی از دانش آموزان را بوسیله ورزش حل نمایم📃اقدام پژوهی: بررسی دلایل افت تحصیلی در درس عربی سوم راهنمایی